কুৰআন, হাদীছ আৰু ফিকহৰ দৃষ্টিত এক বিস্তৃত আলোচনা
ভূমিকা
মানৱ জীৱনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ আৰু স্বাভাৱিক সম্পৰ্ক হৈছে স্বামী-স্ত্ৰীৰ সম্পৰ্ক। ইছলামে এই সম্পৰ্কক কেৱল দৈহিক চাহিদা পূৰণৰ মাধ্যম হিচাপে নহয়, বৰং মানসিক শান্তি, আত্মিক প্ৰশান্তি, বংশধাৰা সংৰক্ষণ, সামাজিক পৱিত্ৰতা আৰু আল্লাহৰ সন্তুষ্টি লাভৰ এক মহান মাধ্যম হিচাপে গণ্য কৰিছে।
দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে, আধুনিক যুগত এই বিষয়টো হয় অতিৰিক্ত গোপনীয়তাৰ আৱৰ্তত থাকে, নহয় অশালীনতাৰ মাজত আলোচনা কৰা হয়। অথচ ইছলাম এই বিষয়ত সুস্পষ্ট, সুষম আৰু বাস্তৱসম্মত নিৰ্দেশনা প্ৰদান কৰিছে।
আল্লাহ তা’আলাই কৈছে—
وَمِنْ آيَاتِهِ أَنْ خَلَقَ لَكُمْ مِنْ أَنْفُسِكُمْ أَزْوَاجًا لِّتَسْكُنُوا إِلَيْهَا وَجَعَلَ بَيْنَكُمْ مَوَدَّةً وَرَحْمَةً
অৰ্থঃ “আৰু তেওঁৰ নিদৰ্শনসমূহৰ ভিতৰত এইটোও আছে যে, তেওঁ তোমালোকৰ বাবে তোমালোকৰ মাজৰ পৰাই সঙ্গিনী সৃষ্টি কৰিছে, যাতে তোমালোকে তেওঁলোকৰ ওচৰত শান্তি লাভ কৰা; আৰু তেওঁ তোমালোকৰ মাজত ভালপোৱা আৰু দয়া স্থাপন কৰিছে।”
(ছূৰাতুৰ ৰূম, ৩০:২১)
এই শান্তি, ভালপোৱা আৰু দয়াৰ অন্যতম প্ৰকাশ হৈছে বৈধ দাম্পত্য সহবাস।
সহবাসৰ পূৰ্বে কৰণীয়
১. নেক নিয়ত কৰা
মুমিনৰ জীৱনত প্ৰতিটো বৈধ কাম ইবাদতত পৰিণত হ’ব পাৰে যদি তাৰ লগত সৎ নিয়ত সংযুক্ত থাকে। সহবাসো ইয়াৰ ব্যতিক্ৰম নহয়।
স্বামী-স্ত্ৰীয়ে সহবাসৰ সময়ত—
- সতীত্ব ৰক্ষাৰ নিয়ত
- হাৰামৰ পৰা বচাৰ নিয়ত
- একে-অপৰৰ অধিকাৰ আদায়ৰ নিয়ত
- নেক সন্তান লাভৰ নিয়ত
- আল্লাহৰ সন্তুষ্টি লাভৰ নিয়ত
কৰা উচিত।
আবু যৰ (ৰা.) ৰ পৰা বৰ্ণিত, ৰাছুলুল্লাহ ﷺ এ কৈছে—
“তোমালোকৰ সহবাসতো সদকা আছে।”
(ছহীহ মুছলিম, কিতাবুয যাকাত, হাদীছ নং 1006)
২. সহবাসৰ পূৰ্বে দুআ পঢ়া
ইবন আব্বাস (ৰা.) ৰ পৰা বৰ্ণিত, নবী ﷺ এ কৈছে—
بِسْمِ اللَّهِ، اللَّهُمَّ جَنِّبْنَا الشَّيْطَانَ وَجَنِّبِ الشَّيْطَانَ مَا رَزَقْتَنَا
অৰ্থঃ
“আল্লাহৰ নামত। হে আল্লাহ! আমাক শয়তানৰ পৰা দূৰত ৰাখক আৰু আপুনি আমাক যি সন্তান দিব তাকো শয়তানৰ পৰা দূৰত ৰাখক।”
নবী ﷺ এ আৰু কৈছে—
“যদি এই মিলনৰ ফলত সন্তান জন্মে, শয়তানে তাৰ ক্ষতি কৰিব নোৱাৰে।”
উৎস:
- ছহীহ বুখাৰী, হাদীছ নং 6388
- ছহীহ মুছলিম, হাদীছ নং 1434
৩. পৰিচ্ছন্নতা আৰু সুগন্ধি
স্বামী-স্ত্ৰীৰ মাজত পৰিচ্ছন্নতা দাম্পত্য জীৱনৰ সৌন্দৰ্য বৃদ্ধি কৰে।
আল্লাহ তা’আলাই কৈছে—
إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ التَّوَّابِينَ وَيُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِينَ
অৰ্থঃ “নিশ্চয় আল্লাহ তাওবাকাৰীসকলক আৰু পৱিত্ৰতা অৱলম্বনকাৰীসকলক ভাল পায়।”
(ছূৰাতুল বাকাৰাহ, ২:২২২)
৪. পূৰ্বক্ৰীড়া, মৰম আৰু আন্তৰিকতা
ইছলাম কেৱল সহবাসৰ অনুমতি দিয়াই ক্ষান্ত হোৱা নাই; ইয়াক সৌন্দৰ্যমণ্ডিত কৰাৰ শিক্ষাও দিছে।
স্বামী-স্ত্ৰীয়ে—
- মিঠা কথা কোৱা
- আদৰ কৰা
- চুম্বন কৰা
- মৰম প্ৰকাশ কৰা
- মানসিক প্ৰস্তুতি সৃষ্টি কৰা
উচিত।
ইছলামি ফুকাহাসকলে ইয়াক মুস্তাহাব বুলি উল্লেখ কৰিছে।
উৎস:
- ৰদ্দুল মুহতাৰ, খণ্ড ৩
- ফাতাৱা হিন্দিয়্যা, খণ্ড ৫
সহবাসৰ সময়ত কৰণীয়
১. পাৰস্পৰিক সন্মান বজাই ৰখা
স্বামী-স্ত্ৰীৰ সম্পৰ্ক ক্ষমতা বা আধিপত্যৰ নহয়; ই মৰম, দয়া আৰু সহযোগিতাৰ সম্পৰ্ক।
ৰাছুলুল্লাহ ﷺ এ কৈছে—
“তোমালোকৰ ভিতৰত উত্তম সেইজন, যি নিজৰ পৰিয়ালৰ বাবে উত্তম।”
(জামি’ আত-তিৰমিযী, হাদীছ নং 3895)
২. স্ত্ৰীৰ অধিকাৰ আৰু সন্তুষ্টিৰ প্ৰতি গুৰুত্ব দিয়া
ইছলাম একপক্ষীয় সুখক সমৰ্থন নকৰে।
ফুকাহাসকলে উল্লেখ কৰিছে যে স্বামীয়ে স্ত্ৰীৰ প্ৰয়োজন, অনুভূতি আৰু সন্তুষ্টিৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখিব লাগে।
উৎস:
- আল-মাবসূত (ইমাম ছাৰাখছী)
- বদাঈউছ ছানাঈ (ইমাম কাছানী)
৩. বৈধ স্থানত যিকোনো ভংগীত সহবাস
আল্লাহ তা’আলাই কৈছে—
نِسَاؤُكُمْ حَرْثٌ لَّكُمْ فَأْتُوا حَرْثَكُمْ أَنَّى شِئْتُمْ
অৰ্থঃ “তোমালোকৰ স্ত্ৰীসকল তোমালোকৰ খেতি স্বৰূপ; সেয়ে তোমালোকে নিজৰ খেতিলৈ যিধৰণে ইচ্ছা আগবাঢ়া।”
(ছূৰাতুল বাকাৰাহ, ২:২২৩)
মুফাচ্ছিৰসকলৰ ঐকমত্য মতে, ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে যোনিপথত হ’লে ভংগীৰ ক্ষেত্ৰত নমনীয়তা আছে।
উৎস:
- তাফছীৰ ইবন কাছীৰ
- তাফছীৰ কুৰতুবী
- তাফছীৰ তাবাৰী
বৰ্জনীয় বিষয়সমূহ
১. ঋতুস্ৰাৱ চলি থকা অৱস্থাত সহবাস
আল্লাহ তা’আলাই কৈছে—
فَاعْتَزِلُوا النِّسَاءَ فِي الْمَحِيضِ وَلَا تَقْرَبُوهُنَّ حَتَّى يَطْهُرْنَ
অৰ্থঃ “ঋতুস্ৰাৱৰ সময়ত স্ত্ৰীসকলৰ পৰা আঁতৰি থাকা আৰু তেওঁলোক পৱিত্ৰ নোহোৱালৈকে তেওঁলোকৰ ওচৰলৈ নাযাবা।”
(ছূৰাতুল বাকাৰাহ, ২:২২২)
২. নিফাছ চলি থকা অৱস্থাত সহবাস
চাৰিওটা মাযহাবৰ ফুকাহাসকলৰ ঐকমত্য অনুসৰি নিফাছ চলি থকা সময়ত সহবাস বৈধ নহয়।
উৎস:
- আল-হিদায়া
- ফাতাৱা হিন্দিয়্যা
- আল-মাজমূ’
৩. পায়ুপথত সহবাস
ৰাছুলুল্লাহ ﷺ এ কৈছে—
“যি ব্যক্তিয়ে নিজৰ স্ত্ৰীৰ পায়ুপথত সহবাস কৰে, আল্লাহে তাৰ প্ৰতি দৃষ্টিপাত নকৰে।”
(ছুনান ইবন মাজাহ, হাদীছ নং 1923)
আন এটা বৰ্ণনাত আছে—
“যি ব্যক্তিয়ে ঋতুস্ৰাৱগ্ৰস্ত স্ত্ৰীৰ লগত বা পায়ুপথত সহবাস কৰে…”
(জামি’ আত-তিৰমিযী, হাদীছ নং 135)
ফুকাহাসকলৰ ঐকমত্য অনুসৰি এই কাম হাৰাম।
৪. স্বামী-স্ত্ৰীৰ গোপন বিষয় আনৰ আগত প্ৰকাশ কৰা
আবু ছাঈদ আল-খুদৰী (ৰা.) ৰ পৰা বৰ্ণিত, নবী ﷺ এ কৈছে—
“কিয়ামতৰ দিনা আল্লাহৰ ওচৰত আটাইতকৈ নিকৃষ্ট ব্যক্তি সেইজন, যি স্ত্ৰীৰ লগত অন্তৰংগ হয় আৰু পিছত সেই গোপন বিষয় মানুহৰ মাজত প্ৰকাশ কৰে।”
(ছহীহ মুছলিম, হাদীছ নং 1437)
৫. জোৰ-জবৰদস্তি, অপমান আৰু কষ্ট দিয়া
আল্লাহ তা’আলাই কৈছে—
وَعَاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ
অৰ্থঃ “তোমালোকে তেওঁলোকৰ সৈতে সদাচৰণে বসবাস কৰা।”
(ছূৰাতুন নিছা, ৪:১৯)
সেয়ে সহবাসৰ ক্ষেত্ৰতো কোমলতা, বিবেচনা আৰু সদাচাৰ বজাই ৰখা উচিত।
সহবাসৰ পিছত কৰণীয়
১. গুছল কৰা
আল্লাহ তা’আলাই কৈছে—
وَإِنْ كُنْتُمْ جُنُبًا فَاطَّهَّرُوا
অৰ্থঃ “যদি তোমালোকে জনাবত অৱস্থাত থাকা, তেন্তে পৱিত্ৰতা অৰ্জন কৰা।”
(ছূৰাতুল মায়িদাহ, ৫:৬)
উৎস:
- ছহীহ বুখাৰী, কিতাবুল গুছল, হাদীছ নং 248
২. পুনৰ সহবাসৰ ইচ্ছা হ’লে মাজত অজু কৰা
ৰাছুলুল্লাহ ﷺ এ কৈছে—
“তোমালোকৰ কোনোবাই যদি স্ত্ৰীৰ ওচৰলৈ যোৱাৰ পিছত পুনৰ যাব বিচাৰে, তেন্তে অজু কৰি লওক।”
(ছহীহ মুছলিম, হাদীছ নং 308)
৩. নামাজ আৰু ইবাদতৰ প্ৰতি যত্নশীল হোৱা
জনাবত অৱস্থাত নামাজ আদায় বৈধ নহয়। সেয়ে সময়মতে গুছল কৰি নামাজ আদায় কৰা উচিত।
উপসংহাৰ
ইছলামত সহবাস কোনো লজ্জাৰ বিষয় নহয়; ই স্বামী-স্ত্ৰীৰ মাজত আল্লাহপ্ৰদত্ত এক পৱিত্ৰ সম্পৰ্ক। ইয়াৰ মাজত আছে ইবাদতৰ সোৱাদ, ভালপোৱাৰ প্ৰকাশ, দাম্পত্য অধিকাৰৰ বাস্তৱায়ন আৰু সমাজৰ পৱিত্ৰতা সংৰক্ষণৰ ব্যৱস্থা। কোৰআন আৰু সুন্নাহৰ শিক্ষা অনুসৰি এই সম্পৰ্ক পৰিচালনা কৰিলে দাম্পত্য জীৱনত শান্তি, বৰকত আৰু সন্তুষ্টি নাজিল হয়।
আল্লাহ তা’আলাই আমাক তেওঁৰ নিৰ্দেশনা অনুসৰি জীৱন যাপন কৰাৰ তাওফীক দান কৰক। আমীন।